Algılama Güçlüğü Nedenleri Nelerdir?

Günlük hayat içerisinde bazı noktalarda bir bilgi veya paylaşımı algılamakta sorun yaşasak da çoğu zaman algılama güçlüğü problemi olabileceği aklımıza gelmeyebilir. Ancak bu problem bazen çok sık bir şekilde tekrarlamaya başladığında artık bir rahatsızlık yaşandığını tahmin etme ihtimali bulunabilir. Bazı kişilerde ise çocukluk çağından itibaren bu tarz bir sorun bulunuyorsa, öncelikle algılama güçlüğü nedenleri araştırılmalı ve buna göre doğru yaklaşım ile çözüme gidilmelidir.

Algılama Güçlüğü Nedenleri Nelerdir?

Algılama güçlüğü nedenleri arasında genetik yatkınlık, çevresel etkiler veya nörolojik faktörler ana noktalar olarak gösterilebilir. Ailede daha önce anne-baba veya yakın akrabalarda öğrenme ya da algılama güçlüğü yer alıyorsa, kalıtsal şekilde bu tarz bir sorun olabilir. Çocuklukta okul ya da ev hayatında aşırı stres bulunması, etki bırakacak bir travma ile karşılaşılması veya yetersiz uyarılma beyinde algılama süreci üzerinde olumsuzluğa neden olurken, ilerleyen dönemde de algılama güçlüğü görülebilir. Nörolojik çerçevede de beynin algılama fonksiyonuna sahip noktalarında bazen aksaklıklar olabileceği için bu aksaklıklar algılama süreci problemleri oluşturabilir. Genellikle de temporal ve parietal lob hasarları bu noktada kritiktir.

Algılama Güçlüğü Nedir?

Algılama güçlüğü; dış dünyadan gelen işitsel, dokunsal veya görsel tarzdaki bilgileri doğru bir biçimde işleme fonksiyonunun kaybedilmesi durumudur. Karmaşık bir sistem olan beyin içerisinde bu tarz bir problem yaşanması öğrenme, iletişim ve ikili ilişkilerde ya da toplum ilişkilerinde sorunlar oluşturabilir. Kitap okumaktan bir işi çözümlemeye veya eğitimden bir problemin çözümüne kadar her noktada çocukluk ve yetişkinlikte adaptasyon sıkıntıları ve sosyallik sorunları ile karşılaşılabilir.

Algılama Güçlüğü Türleri Nelerdir?

Algılama güçlüğü özellikle çocukluk çağındaki öğrencilerde öğrenme güçlüğü olarak da bilinirken; bu rahatsızlıkta temel tipler arasında görsel algılama güçlüğü, işitsel algılama güçlüğü, dokunsal algılama güçlüğü ve kinestetik algılama güçlüğü gibi başlıklar yer alır.

1.     Görsel Algılama Güçlüğü Nedir?

Çocukluk çağında daha çok görülebilen ve okuma ya da yazma gibi süreçleri öğrenirken harflerin karıştırılması ya da şekillerin anlamının belirlenememesi durumudur. Bu rahatsızlıkta çevredeki görsel uyarıları işleme problemi yer alırken, sembol ve harflerde anlam karmaşası yaşanabilir ve özellikle bazı harflerde karışıklık görülebilir. Disleksi(okuma/yazma öğrenme bozukluğu) tarzında bir sorun ile birbirine benzetilse de aslında görsel algılama güçlüğü disleksinin de kaynağıdır. Genellikle de bu problem ile birlikte yön duygularını karıştırma ve harita okuma gibi sorunlar da görülebilirken karmaşık desenleri çözümlemek de zor bir hale gelebilir.

2.     İşitsel Algılama Güçlüğü Nedir?

Bu problemde kişi sesi duysa da duyduğu sesteki anlamı kavramakta zorluk yaşamaktadır. Kişi kulağa gelen sesi çok bariz şekilde duyabilse de sesi işleyip anlamakta problem yaşar. Özellikle ikili iletişimlerde ya da herhangi bir eğitimde dinleme sürecinde büyük bir karmaşa yaşanır. Bu durum eğitimden geri kalma, iletişimde problemler yaşama ya da bilgiyi tam olarak alamama gibi birçok sorun ortaya çıkmasına neden olur.

3.     Dokunsal Algılama Güçlüğü Nedir?

İnsan herhangi bir nesneye dokunduğunda bu nesneyi algılayabilirken, dokunsal algılama güçlüğü yaşayan birey örnek olarak bir bardağı tam olarak kavrayamayabilir. Bu durum dokunsal algıdaki zorluk nedeni ile fonksiyonları etkileyen ve özellikle yetişkinlikte iş hayatı ya da ev hayatını zorlaştıran bir problemdir.

4.     Kinestetik Algılama Güçlüğü Nedir?

Vücudun hareketlerini ve konumunu algılayarak hareket yolu ile öğrenmeyi ifade eden kinestetik kavramında oluşan bir algılama güçlüğü vücut pozisyonunu ve eylemlerini anlamlandırmada problem yaşama durumudur. Birey kinestetik özelliği ile bulunduğu bir yeri, kullandığı bir nesneyi görmeden dahi algılayabilir. Örneğin; arabanın direksiyonunu anlık olarak hareket ettirebilmek buna bağlıdır. Algılama güçlüğü durumunda ise bir pazar poşetini taşırken dahi zorlanma yaşanırken, günlük hayat çok olumsuz etkilenebilir.

Algılama Güçlüğü Belirtileri Nelerdir?

Genetik, çevresel veya nörolojik faktörler algılama güçlüğü nedenleri arasında gösterilirken; faktör ne olursa olsun bu problemde belirtiler aşağıda sayılabilecek şekilde görülür.

• Okuma ya da yazmada ve harfleri tanımada zorluk
• İkili iletişimler, sosyal hayat, evlilik veya iş hayatında iletişim problemleri
• Konuşma sırasında karşıdaki kişiyi duymaya rağmen konuşmayı takip ederek anlamlı hale getirmede ve profesyonel hayatta sorunlar
• Dokunsal bildirimleri anlamama durumunda evliliklerde veya iş hayatında hareket ve algı problemleri

Algılama Güçlüğü Tanısı Nasıl Konur?

Bu tür bir problemde tanı konulabilmesi için çocuk veya yetişkinlerde gelişimin değerlendirilmesi ile bazı nöropsikolojik testler uygulanır ve elde edilen tüm bilgiler aile, öğretmen ya da yakınlardan alınan bilgiler ile birleştirilerek bir rapor sayesinde tanı elde edilebilir. Problemin teşhisi gerçekleştirilirken özellikle uygulanan nöropsikolojik testler günümüzde yapay zeka destekli bir şekilde kullanılırken, beyin fonksiyonları ölçülür ve algılama alan problemleri belirlenir. Bu durum gelişimdeki değerlendirmenin de takip edilmesi ile birlikte aileden alınan bilgiler ile kişinin yaşadığı problemdeki algılama güçlüğü nedenleri tespitinin de yapılmasını sağlar. Çünkü nedenlere göre bazen psikolojik bazen farklı tıbbi alanlarda tedavi gerekebilir.

Algılama Güçlüğü Nasıl Tedavi Edilir?

Algılama güçlüğü nedenleri belirlenmesi ile birlikte koyulan teşhis sayesinde tedavi programında özellikle psikoterapi yöntemleri önemli bir yere sahiptir. Kliniğimizde yapılan incelemeler sayesinde de nedenleri tespit edilmiş bir bireyde algılama güçlüğünün türü de tespit edildikten sonra Bilişsel Davranışçı Terapi(BDT) yöntemlerinden yararlanılır. Bilişsel davranışçı tedavide problemin giderilmesi için bireyselleştirilmiş bir program ile ilerleme oluşturulur. Adana psikolog hizmeti veren kliniğimizde, Hatice Zengel tarafından da bireysel yapay zeka işlev testleri gibi uygulamalar ile algılama güçlüğü nedenleri belirlemesi ile kognitif rehabilitasyon sağlanırken, elde edilen tüm veriler sayesinde iyileştirme programı sağlanır. Ayrıca süreçte aile desteği ve çocuklarda da okul ve sosyal destek ile ifadenin ve iletişimin güçlenmesine katkı sağlanır. Bizimle iletişime geçerek, hemen bilgi ve randevu talep edebilirsiniz.

Sıkça Sorulan Sorular